Waterontharder: nodig of niet? Zo beoordeel je het zelf
Wanneer een waterontharder zin heeft, hoe je de hardheid van je water bepaalt, wat kalk aan apparaten kost en welke alternatieven er zijn.
Kalkaanslag op kranen, een doffe douchewand en een vaatwasser die eerder kapotgaat dan verwacht: veel huishoudens overwegen een waterontharder. Maar niet overal is het water even hard en niet elk apparaat is zijn geld waard. Zo bepaal je of een ontharder bij jou zinvol is.
Hoe hard is je water
Waterhardheid wordt uitgedrukt in Duitse graden (°dH). Tot 8 °dH geldt als zacht tot gemiddeld, van 8 tot 12 °dH als hard en daarboven als zeer hard. Drinkwaterbedrijven onthardden de afgelopen jaren al veel water centraal, zodat in grote delen van het land de hardheid rond de 7 tot 9 °dH ligt. In gebieden met grondwater uit kalkrijke lagen, bijvoorbeeld in delen van Gelderland, Utrecht en Limburg, is het water nog steeds 10 tot 14 °dH. Je waterbedrijf publiceert de hardheid per postcode. Boven de 8 °dH levert een ontharder merkbaar resultaat; onder de 6 °dH meestal niet.
Wat kalk je kost
Kalk zet zich af in warmwatertoestellen, wasmachines, vaatwassers, koffiezetapparaten en douchekoppen. Een laag kalk van een millimeter op een verwarmingselement verhoogt het energieverbruik voor warm water met enkele procenten. Belangrijker is de levensduur: een boiler of warmtepompboiler in hard water moet vaker ontkalkt worden en gaat eerder stuk. Daarbij komen de schoonmaakmiddelen en de tijd die je kwijt bent aan ontkalken. Een eerlijke rekensom komt bij hard water uit op € 100 tot € 250 per jaar aan kosten die een ontharder voorkomt.
Wat een ontharder kost
- Aanschaf en plaatsing: € 1.200 tot € 2.500.
- Zout: € 50 tot € 100 per jaar.
- Spoelwater: enkele kubieke meters per jaar, ongeveer € 5 tot € 15.
- Onderhoud: € 80 tot € 150 per jaar bij een servicecontract, of eens per twee jaar bij zelf onderhouden.
Bij zeer hard water verdien je de ontharder in zeven tot tien jaar terug. Bij gemiddeld hard water is het vooral comfort: minder poetsen en zachter water voor huid en haar.
Alternatieven
Magnetische en elektronische ontkalkers zonder zout veranderen de hardheid niet; onafhankelijke tests laten geen betrouwbaar effect zien. Een vaatwasser met ingebouwde ontharder en een wasmiddel afgestemd op de hardheid beschermen die apparaten wel. Voor de cv-ketel en boiler helpt een lagere boilertemperatuur van 60 graden; boven de 65 graden slaat kalk veel sneller neer.
Aandachtspunten bij plaatsing
De ontharder komt direct na de watermeter, met een bypass zodat je bij storing water houdt. Onthard water bevat iets meer natrium; voor wie strikt natriumarm moet eten, is een aparte ongeharde drinkwaterkraan in de keuken verstandig. Stel de resthardheid in op 4 tot 6 °dH, niet op nul: volledig onthard water kan koperen leidingen aantasten.
Onderhoud
Vul het zout bij als het reservoir half leeg is, controleer jaarlijks de hardheid met een teststrip en laat het apparaat elke een tot twee jaar nakijken. Ga je langer dan drie weken van huis, zet dan de bypass open of laat de ontharder een keer regenereren bij terugkomst.
Twijfel je? Vraag via het platform offertes aan bij installateurs in je regio en laat de hardheid ter plekke meten voordat je beslist.
Vraag gratis offertes aan bij gecontroleerde bedrijven in jouw regio.